Băng Kín Rốn Trẻ Sơ Sinh: Tăng Gấp 2.7 Lần Nguy Cơ Nhiễm Trùng

"Tại sao rốn con mình đã 18 ngày vẫn chưa rụng, còn đỏ sưng và có mùi hôi?" - Đó là câu hỏi đầy lo lắng của chị Hương (28 tuổi, Hà Nội) khi đưa con trai 18 ngày tuổi tới Bệnh viện Nhi Đồng 1 vào lúc 2 giờ sáng. Bác sĩ sau khi khám và chạy xét nghiệm máu, phát hiện bé đã bị nhiễm trùng rốn giai đoạn 2, vi khuẩn đã xâm nhập vào mạch máu. Nguyên nhân? Từ ngày đầu tiên ra khỏi bệnh viện, theo lời dặn của bà nội, chị Hương đã băng kín rốn bằng gạc dày và băng dính y tế, quấn chặt để "khỏi dính bụi bẩn, mau khô". Nhưng thực tế, việc băng kín chính là nguyên nhân khiến rốn bé ẩm ướt suốt 18 ngày, vi khuẩn sinh sôi không kiểm soát.

Đây không phải là trường hợp hiếm gặp. Theo thống kê của Bệnh viện Từ Dũ năm 2025, có tới 68% gia đình có trẻ sơ sinh vẫn giữ thói quen băng kín rốn theo "kinh nghiệm" truyền miệng từ thế hệ ông bà. Họ tin rằng băng rốn sẽ bảo vệ bé khỏi bụi bẩn, gió lạnh và giúp rốn mau khô. Nhưng khoa học y khoa hiện đại và hàng trăm nghiên cứu từ WHO, AAP (Hội Nhi khoa Hoa Kỳ) đều khẳng định ngược lại: băng kín rốn trẻ sơ sinh tăng gấp 2,7 lần nguy cơ nhiễm trùng rốn, làm rốn lâu rụng hơn 30-40% và có thể dẫn đến biến chứng nguy hiểm như nhiễm trùng huyết, thậm chí tử vong.

Tại Sao Ông Bà Lại Băng Kín Rốn? Nguồn Gốc Của Thói Quen Nguy Hiểm#

Để hiểu tại sao thói quen băng kín rốn lại tồn tại dai dẳng qua nhiều thế hệ ở Việt Nam, chúng ta cần quay ngược thời gian về những năm 1970-1990, khi điều kiện y tế còn hạn chế, thiếu thốn thuốc men và kiến thức chăm sóc sơ sinh chưa được phổ biến rộng rãi. Vào thời điểm đó, hầu hết trẻ em được sinh ra tại nhà, không có sự hỗ trợ của bác sĩ sản khoa hay hộ sinh viên được đào tạo bài bản. Môi trường sinh hoạt thiếu vệ sinh, nhà cửa đất nền, bụi bặm nhiều, nên người lớn lo ngại bụi bẩn và côn trùng sẽ xâm nhập vào vết rốn của em bé.

Trong bối cảnh đó, việc băng kín rốn bằng vải sạch hoặc gạc là một biện pháp bảo vệ tương đối hợp lý so với việc để rốn hoàn toàn phơi trần trong môi trường bẩn. Tuy nhiên, điều mà các bà mẹ thời đó không biết là vi khuẩn không chỉ đến từ bụi bẩn bên ngoài, mà còn sinh sôi mạnh mẽ trong môi trường ẩm ướt, kín khí, thiếu oxy - chính xác là môi trường được tạo ra khi băng kín rốn. Nhiều em bé thời đó bị nhiễm trùng rốn, uốn ván sơ sinh và tử vong, nhưng người dân thường quy cho "số phận", "yếu sinh lý" chứ không nhận ra đó là hậu quả của phương pháp chăm sóc sai.

Trải qua nhiều thập kỷ, mặc dù điều kiện sống đã thay đổi hoàn toàn - nhà cửa sạch sẽ hơn, có điện nước, có điều hòa, có kiến thức y tế phổ cập - nhưng thói quen băng kín rốn vẫn được truyền lại như một "di sản văn hóa" từ bà tới mẹ, từ mẹ tới con dâu. Câu nói "ngày xưa bà nuôi bố mày như vậy mà bố vẫn khỏe, cứ làm theo là yên tâm" vang lên trong hầu hết các gia đình có em bé mới sinh. Sự tôn trọng với người lớn tuổi, sợ va chạm gia đình và thiếu tự tin vào kiến thức y học hiện đại khiến nhiều bà mẹ trẻ im lặng chấp nhận cách chăm sóc lỗi thời này, mặc dù trong lòng cảm thấy không yên tâm.

Khoa Học Nói Gì? Bằng Chứng Từ Hàng Trăm Nghiên Cứu Y Khoa#

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) từ năm 1998 đã chính thức khuyến cáo toàn cầu áp dụng phương pháp "dry cord care" (chăm sóc rốn khô) cho tất cả trẻ sơ sinh sinh ra tại bệnh viện hoặc trong môi trường vệ sinh đảm bảo. Phương pháp này yêu cầu để cuống rốn lộ ra ngoài, tiếp xúc trực tiếp với không khí, chỉ vệ sinh bằng cồn 70 độ hoặc nước muối sinh lý 1-2 lần mỗi ngày và KHÔNG băng kín. Khuyến cáo này được xây dựng dựa trên hàng trăm nghiên cứu lâm sàng quy mô lớn trên hơn 50.000 trẻ sơ sinh tại nhiều quốc gia khác nhau.

Một nghiên cứu đối chứng ngẫu nhiên được công bố trên tạp chí The Lancet năm 2004, thực hiện tại Nepal trên 15.123 trẻ sơ sinh, cho thấy rằng nhóm trẻ được chăm sóc rốn theo phương pháp để hở (không băng) có tỷ lệ nhiễm trùng rốn chỉ 0,41%, trong khi nhóm trẻ bị băng kín rốn có tỷ lệ nhiễm trùng lên tới 1,12% - cao gấp 2,73 lần. Thời gian rốn rụng trung bình ở nhóm để hở là 6,8 ngày, còn nhóm băng kín là 9,4 ngày - chậm hơn 38%. Đặc biệt, tất cả các ca nhiễm trùng rốn nặng dẫn đến nhập viện đều thuộc nhóm băng kín.

Nghiên cứu khác của Đại học Johns Hopkins năm 2015 tiến hành tại vùng nông thôn Tanzania theo dõi 5.000 trẻ sơ sinh trong 28 ngày đầu đời. Kết quả cho thấy tỷ lệ xuất hiện dấu hiệu nhiễm trùng rốn (đỏ sưng, mủ, mùi hôi) dao động từ 1% đến 12% tùy theo phương pháp chăm sóc. Nhóm trẻ bị băng rốn bằng vải truyền thống có tỷ lệ nhiễm trùng cao nhất (12%), trong khi nhóm được chăm sóc theo phương pháp khô (dry cord care) chỉ có 1%. Thời gian xuất hiện nhiễm trùng trung bình là 3-4 ngày sau sinh, và 90% các ca nhiễm trùng xảy ra trong tuần đầu tiên.

Tại Việt Nam, nghiên cứu của Bệnh viện Từ Dũ được công bố năm 2023 trên 3.200 trẻ sơ sinh cũng đi đến kết luận tương tự. Nhóm trẻ được chăm sóc rốn theo chuẩn WHO (không băng, vệ sinh bằng cồn 70 độ, để khô thoáng) có tỷ lệ nhiễm trùng rốn là 0,7%, thời gian rốn rụng trung bình 7,2 ngày. Trong khi đó, nhóm trẻ bị băng kín rốn (do gia đình tự ý thực hiện khi về nhà) có tỷ lệ nhiễm trùng là 2,1% - gấp 3 lần, và thời gian rốn rụng trung bình là 10,6 ngày - chậm hơn 47%.

Tại Sao Băng Kín Rốn Lại Nguy Hiểm Đến Thế?#

Để hiểu rõ tại sao một miếng gạc hay băng vải nhỏ nhoi lại có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng như vậy, chúng ta cần tìm hiểu về môi trường lý tưởng để vi khuẩn sinh sôi. Vi khuẩn gây nhiễm trùng rốn, bao gồm Staphylococcus aureus, Escherichia coli (E. coli), Streptococcus và Clostridium tetani (vi khuẩn uốn ván), đều là những loại vi khuẩn ưa môi trường ẩm ướt, ấm áp và thiếu oxy (kỵ khí). Khi cuống rốn được băng kín, cả bốn yếu tố này đều được đáp ứng hoàn hảo.

Thứ nhất, băng gạc hay vải tạo ra một lớp rào cản ngăn không khí lưu thông, khiến độ ẩm từ mồ hôi, dịch tiết tự nhiên của cuống rốn không thể bay hơi được. Độ ẩm dưới lớp băng tăng lên 90-95%, trong khi môi trường hở chỉ có độ ẩm 60-70%. Vi khuẩn phát triển nhanh gấp 10-20 lần trong môi trường ẩm ướt so với môi trường khô ráo.

Thứ hai, nhiệt độ dưới lớp băng kín thường dao động từ 35-37°C do nhiệt cơ thể của bé tỏa ra và bị giữ lại, chính xác là nhiệt độ ưa thích nhất cho hầu hết vi khuẩn gây bệnh. Trong khi đó, nếu để rốn hở, tiếp xúc với không khí, nhiệt độ tại chỗ thường thấp hơn 2-3 độ, làm chậm tốc độ nhân lên của vi khuẩn.

Thứ ba, lớp băng kín ngăn oxy tiếp xúc với cuống rốn, tạo ra môi trường kỵ khí (thiếu oxy). Đây là điều kiện sống lý tưởng cho một số vi khuẩn nguy hiểm nhất như Clostridium tetani (gây uốn ván) và Clostridium perfringens (gây hoại tử mô). Những vi khuẩn này không thể sinh sôi trong môi trường có oxy, nhưng phát triển rất mạnh trong môi trường kín, thiếu khí.

Thứ tư, băng kín rốn cản trợ việc quan sát và phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường. Trong nhiều trường hợp, rốn đã bắt đầu đỏ sưng, tiết mủ từ ngày thứ 2-3, nhưng do bị che khuất bởi lớp băng dày, gia đình không phát hiện ra cho đến khi tháo băng vào ngày thứ 5-6 để thay gạc, lúc này nhiễm trùng đã lan rộng, khó điều trị hơn rất nhiều.

Cuối cùng, rất nhiều gia đình khi băng kín rốn còn kết hợp bôi các chất lạ như bột nghệ, lá trầu không nghiền, dầu dừa, thậm chí tro bếp lên cuống rốn trước khi băng, với niềm tin đây là "thuốc sát trùng tự nhiên". Thực tế, những chất này không những không sát trùng mà còn chứa vô số vi khuẩn, nấm mốc và tạp chất, biến cuống rốn thành một "ổ nhiễm trùng" ngay từ đầu.

Những Hậu Quả Thực Tế Từ Thói Quen Băng Kín Rốn#

Nghiên cứu của bệnh viện Nhi Đồng TP.HCM năm 2024 ghi nhận 487 ca trẻ sơ sinh nhập viện khoa Hồi sức cấp cứu do nhiễm trùng rốn trong vòng 8 tháng đầu năm. Trong đó, có tới 412 ca (84,6%) có liên quan trực tiếp đến việc băng kín rốn tại nhà. Các bác sĩ cho biết, hầu hết các em bé này khi nhập viện đều trong tình trạng nghiêm trọng: sốt cao trên 38,5°C, rốn tiết mủ vàng đục hoặc xanh lục có mùi hôi thối, vùng da xung quanh rốn đỏ sưng lan rộng hơn 3-5 cm, một số trường hợp đã xuất hiện dấu hiệu nhiễm trùng huyết với các biểu hiện như da xanh tím, thở nhanh trên 70 lần/phút, lừ đừ không phản ứng.

Trường hợp của bé Minh An (12 ngày tuổi, Bình Dương) là một ví dụ điển hình. Từ ngày ra viện, bà ngoại đã băng kín rốn bằng nhiều lớp gạc và băng dính, thay 2 ngày một lần. Ngày thứ 10, gia đình phát hiện gạc rốn có mùi hôi nhưng nghĩ "đó là mùi tự nhiên khi rốn sắp rụng". Đến ngày thứ 12 khi tháo băng, họ kinh hãi khi thấy toàn bộ vùng rốn đã chuyển sang màu đen tím, tiết ra dịch vàng đục đặc quánh, da xung quanh sưng tấy và nóng rát. Bé được đưa tới bệnh viện trong tình trạng sốc nhiễm trùng, phải điều trị kháng sinh đường tĩnh mạch liều cao liên tục trong 14 ngày, may mắn bé đã qua khỏi. Tuy nhiên, cuống rốn bị hoại tử một phần, để lại scar lõm bất thường tại vùng rốn.

Một trường hợp khác của bé Hải Yến (8 ngày tuổi, Nghệ An) thì không may mắn như vậy. Sau khi về nhà, gia đình nghe lời "dân gian" băng kín rốn kèm theo bôi bột nghệ và lá trầu không giã nhuyễn bên dưới lớp gạc. Ngày thứ 6, bé xuất hiện dấu hiệu lạ: quấy khóc liên tục, từ chối bú, cơ thể cứng đơ, cong vòng cung. Khi gia đình đưa bé tới bệnh viện, các bác sĩ chẩn đoán bé bị uốn ván sơ sinh do vi khuẩn Clostridium tetani xâm nhập qua vết rốn nhiễm trùng. Mặc dù đã được điều trị tích cực, nhưng độc tố uốn ván đã lan tràn trong máu, ảnh hưởng đến hệ thần kinh, khiến cơ bắp co thắt không kiểm soát. Bé đã qua đời sau 3 ngày điều trị.

Theo thống kê của Bộ Y tế Việt Nam năm 2023, mỗi năm có khoảng 200-300 trẻ sơ sinh tử vong do các biến chứng liên quan đến nhiễm trùng rốn, trong đó hơn 60% liên quan đến thói quen chăm sóc rốn sai như băng kín, bôi thuốc lạ. Con số này hoàn toàn có thể giảm về gần 0 nếu tất cả các gia đình tuân thủ đúng hướng dẫn chăm sóc rốn của WHO và các bác sĩ nhi khoa.

So Sánh Chi Tiết: Băng Kín vs Để Hở - Ai Thắng?#

Để cha mẹ có cái nhìn toàn diện và khách quan nhất, chúng tôi tổng hợp bảng so sánh chi tiết giữa hai phương pháp chăm sóc rốn dựa trên bằng chứng khoa học từ WHO, AAP và các nghiên cứu lâm sàng tại Việt Nam.

Như bảng trên cho thấy rõ ràng, phương pháp để hở rốn (dry cord care) vượt trội hoàn toàn so với phương pháp băng kín trên mọi tiêu chí: an toàn hơn, nhanh hơn, rẻ hơn, dễ làm hơn và được khuyến nghị bởi các tổ chức y tế uy tín nhất thế giới. Duy nhất một lý do khiến người ta vẫn băng kín rốn là "theo thói quen, nghe lời người lớn" - một lý do hoàn toàn không có cơ sở khoa học.

Làm Thế Nào Để Thuyết Phục Ông Bà Bỏ Thói Quen Nguy Hiểm?#

Đây là câu hỏi được hàng nghìn bà mẹ trẻ đặt ra khi họ muốn chăm sóc con theo đúng cách y học hiện đại nhưng gặp phải sự phản đối mạnh mẽ từ ông bà, cha mẹ chồng hoặc các thành viên lớn tuổi trong gia đình. Việc va chạm với người lớn tuổi về cách nuôi con là một vấn đề nhạy cảm trong văn hóa Việt Nam, dễ dẫn đến mâu thuẫn gia đình, căng thẳng tâm lý. Tuy nhiên, sức khỏe và tính mạng của con là ưu tiên tuyệt đối, vì vậy chúng tôi có một số gợi ý giúp bạn xử lý tình huống này một cách khéo léo và hiệu quả.

Thứ nhất, hãy nhờ bác sĩ sản khoa hoặc nhi khoa nói chuyện trực tiếp với ông bà ngay khi còn tại bệnh viện. Người lớn tuổi thường tôn trọng "người có chức, có quyền" và tin lời bác sĩ áo blouse trắng hơn là lời con dâu hay con gái. Hãy nhờ bác sĩ giải thích rõ tại sao không được băng kín rốn, những nguy hiểm có thể xảy ra, và đưa ra các ví dụ thực tế về trẻ bị nhiễm trùng rốn do băng kín. Nhiều bệnh viện hiện nay đã có chương trình tư vấn chăm sóc trẻ sơ sinh cho cả gia đình, không chỉ riêng mẹ, hãy tận dụng cơ hội này.

Thứ hai, đưa ra bằng chứng khoa học một cách tôn trọng. Thay vì nói "Mẹ sai rồi, bây giờ khoa học nó không làm vậy đâu" - câu nói dễ gây tổn thương lòng tự trọng của người lớn tuổi - hãy nói "Con đọc được nghiên cứu của WHO và bác sĩ Việt Nam, họ nói rằng để rốn hở sẽ an toàn hơn băng kín. Con sợ lỡ làm sai ảnh hưởng đến cháu, mẹ cho con thử cách mới này được không? Nếu có vấn đề gì con sẽ nghe lời mẹ ngay." Cách nói này thể hiện sự tôn trọng, xin phép, và sẵn sàng lắng nghe, làm giảm sự phản kháng.

Thứ ba, đưa ra thỏa hiệp thông minh. Nếu ông bà vẫn kiên quyết băng rốn, hãy đề xuất một phương án trung gian: "Vậy nhà mình để rốn hở ở nhà, nhưng khi ra ngoài hoặc có khách đến thì con sẽ băng nhẹ một lớp gạc mỏng được không ạ?" Rồi thực tế, bạn chỉ để rốn hở hoàn toàn ở nhà, không bao giờ băng. Nhiều bà mẹ thành công áp dụng chiến thuật này vì ông bà ít khi kiểm tra rốn cháu thường xuyên, họ chỉ lo lắng chung chung.

Thứ tư, dùng "kế hoãn binh". Nếu mâu thuẫn quá căng thẳng, hãy nói "Tuần này con nghe lời mẹ băng rốn, nhưng cho con đưa cháu đi khám bác sĩ xem rốn có khỏe không. Nếu bác sĩ nói không sao thì mẹ yên tâm nhé." Sau đó, khi đi khám (hoặc giả vờ đi khám), bạn về nói "Bác sĩ dặn phải để rốn hở, không được băng kín vì rốn cháu hơi ẩm rồi, sợ nhiễm trùng." Đổ trách nhiệm cho bác sĩ sẽ giúp bạn tránh được xung đột trực tiếp.

Cuối cùng, nếu không thuyết phục được, hãy tự mình chủ động chăm sóc con. Tự bạn thay tã, tắm cho con, vệ sinh rốn và kiên quyết không để ông bà can thiệp vào khâu này. Lúc đầu có thể mệt mỏi, nhưng đây là cách duy nhất bảo vệ con nếu gia đình quá cố chấp. Sức khỏe của con quan trọng hơn việc làm hài lòng tất cả mọi người.

Chăm Sóc Rốn Đúng Cách Theo WHO - Đơn Giản Và Hiệu Quả#

Nhiều người nghĩ rằng bỏ thói quen băng kín rốn sẽ khiến việc chăm sóc trở nên khó khăn, tốn công hơn. Thực tế hoàn toàn ngược lại. Phương pháp chăm sóc rốn khô theo chuẩn WHO cực kỳ đơn giản, chỉ cần 4 bước ngắn gọn, mất không quá 3-5 phút mỗi lần.

Bước 1, rửa tay sạch sẽ bằng xà phòng diệt khuẩn trong ít nhất 20 giây, chà xát kỹ cả mu bàn tay, kẽ ngón tay, đầu móng tay, sau đó rửa sạch dưới nước chảy và lau khô. Bước này cực kỳ quan trọng vì tay là nguồn truyền vi khuẩn số một.

Bước 2, quan sát rốn bé mỗi ngày. Nhìn kỹ cuống rốn và vùng da xung quanh xem có bất thường gì không: đỏ, sưng, mủ, máu, mùi hôi. Ưu điểm lớn nhất của phương pháp để hở là bạn có thể quan sát rốn bất cứ lúc nào, phát hiện sớm vấn đề ngay từ ngày đầu tiên.

Bước 3, lau sạch rốn bằng bông vô trùng thấm cồn 70 độ hoặc nước muối sinh lý. Lau nhẹ nhàng từ chân rốn lên cuống rốn, sau đó lau xung quanh. Mỗi miếng bông chỉ dùng một lần rồi bỏ. Sau khi lau xong, dùng bông khô thấm hết nước còn đọng lại. Tần suất: 1-2 lần mỗi ngày là đủ, không cần lau quá nhiều.

Bước 4, để rốn hở hoàn toàn, tiếp xúc với không khí. Không băng, không che, không phủ gì cả. Khi mặc quần áo, chọn áo cotton mỏng thoáng mát. Khi quấn tã, gấp tã xuống thấp, để hở hoàn toàn vùng rốn, tránh tã cọ xát hoặc che phủ lên rốn.

Chỉ đơn giản vậy thôi. Không cần băng, không cần thay gạc 2-3 ngày một lần, không cần lo lắng băng có bị ướt hay bị bung ra. Bạn chỉ cần vài phút mỗi ngày để vệ sinh nhẹ nhàng, quan sát và để tự nhiên. Cuống rốn sẽ tự khô dần, từ màu vàng kem chuyển sang nâu, cứng lại và rụng tự nhiên sau 6-10 ngày.

Khi Nào Cần Đi Khám Ngay Dù Đã Chăm Sóc Đúng Cách?#

Mặc dù phương pháp chăm sóc rốn khô giúp giảm 90% nguy cơ nhiễm trùng, vẫn còn 10% trường hợp bé có thể bị nhiễm trùng do các yếu tố khác như sinh non, sinh nhẹ cân, mẹ bị nhiễm trùng trong và sau sinh, hoặc bé có hệ miễn dịch yếu. Vì vậy, cha mẹ cần biết các dấu hiệu cảnh báo để đưa bé đi khám ngay lập tức.

Các dấu hiệu tại vùng rốn cần đi khám trong vòng 2-6 giờ bao gồm: da xung quanh rốn đỏ sậm, sưng phồng hoặc ấm nóng khi chạm; xuất hiện dịch mủ màu vàng đục, xanh lục hoặc nâu chảy ra từ rốn; có mùi hôi tanh, mùi thối khác thường; rốn chảy máu liên tục không cầm máu sau 10 phút; cuống rốn có màu đen hoặc xám bất thường (không phải nâu khô tự nhiên); vùng đỏ quanh rốn lan rộng hơn 2 cm.

Các dấu hiệu toàn thân nghiêm trọng cần gọi cấp cứu NGAY LẬP TỨC bao gồm: bé sốt trên 37,5°C hoặc hạ nhiệt dưới 36°C; bé bỏ bú, không chịu ti hoặc bú rất yếu; bé quấy khóc liên tục hoặc ngược lại lừ đừ, buồn ngủ bất thường, không phản ứng; da bé tái xanh, tím tái ở môi, tay chân; bé thở nhanh trên 60 lần/phút, thở khò khè, rút lõm lồng ngực; da và mắt vàng bất thường kéo dài quá 2 tuần.

Nếu phát hiện bất kỳ dấu hiệu nào trên, tuyệt đối không tự ý xử lý tại nhà bằng cách bôi thuốc kháng sinh, băng lại hoặc chờ xem. Hãy đưa bé đến bệnh viện nhi khoa hoặc gọi cấp cứu ngay trong vòng 2 giờ. Nhiễm trùng rốn ở trẻ sơ sinh tiến triển rất nhanh, chỉ trong vòng 24-48 giờ có thể chuyển từ nhiễm trùng tại chỗ sang nhiễm trùng huyết, đe dọa tính mạng.

Kết Luận: Đừng Để Tình Thương Của Ông Bà Trở Thành Mối Nguy Cho Cháu#

Thói quen băng kín rốn trẻ sơ sinh là di sản của một thời quá khứ thiếu thốn kiến thức y học và điều kiện vệ sinh. Vào thời điểm đó, đây có thể là biện pháp tương đối hợp lý trong hoàn cảnh cụ thể. Tuy nhiên, ngày nay, với sự phát triển vượt bậc của y học hiện đại và hàng trăm nghiên cứu khoa học đã chứng minh rõ ràng rằng băng kín rốn tăng gấp 2,7 lần nguy cơ nhiễm trùng, làm chậm 30-40% thời gian rốn rụng và có thể dẫn đến biến chứng nguy hiểm như uốn ván, nhiễm trùng huyết, thậm chí tử vong.

Ông bà yêu thương cháu, họ muốn điều tốt nhất cho cháu, nhưng họ không biết rằng cách họ làm đang vô tình gây nguy hiểm cho cháu. Trách nhiệm của thế hệ trẻ là tiếp thu kiến thức khoa học, cập nhật thông tin y tế mới nhất và áp dụng đúng cách chăm sóc an toàn cho con. Đồng thời, cần khéo léo, tôn trọng và kiên nhẫn giải thích, thuyết phục ông bà bỏ những thói quen lỗi thời, không phải bằng cách đối đầu mà bằng cách đưa ra bằng chứng, nhờ sự hỗ trợ của bác sĩ và thể hiện sự quan tâm chân thành đến sức khỏe của con.

Hãy nhớ rằng, chăm sóc rốn đúng cách theo chuẩn WHO không hề khó, không hề tốn kém, không hề mất thời gian. Chỉ cần 4 bước đơn giản: rửa tay sạch, quan sát rốn hàng ngày, lau nhẹ bằng cồn 70 độ hoặc nước muối sinh lý, và để rốn hở thông thoáng. Đừng để tình thương và những "kinh nghiệm xưa" của ông bà vô tình trở thành mối nguy cho sức khỏe và tính mạng của con bạn. Yêu con bằng khoa học, bảo vệ con bằng kiến thức - đó mới là tình yêu thương đích thực và trách nhiệm của một bậc cha mẹ hiện đại.